Hà Linh(Technews) – Doanh nghiệp công nghệ Việt Nam được khuyến khích chuyển từ gia công phần mềm sang cùng nghiên cứu, phát triển sản phẩm với đối tác Nhật Bản, tập trung vào trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và công nghệ chuyên sâu.
Tại Diễn đàn Công nghệ số Việt Nam – Nhật Bản 2026 tổ chức ngày 2/10 ở Tokyo, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân nhấn mạnh yêu cầu nâng cấp mô hình hợp tác công nghệ giữa hai nước, từ cung cấp dịch vụ theo đơn đặt hàng sang cùng nghiên cứu, thiết kế và phát triển sản phẩm.
Theo số liệu được công bố tại diễn đàn, hiện có hơn 300 doanh nghiệp Việt Nam cung cấp sản phẩm, dịch vụ cho thị trường Nhật Bản, trong đó hơn 100 doanh nghiệp đã mở văn phòng tại nước này. Các doanh nghiệp Việt chiếm khoảng 6-7% thị phần ủy thác phát triển phần mềm tại Nhật Bản.
Ông Nguyễn Văn Khoa, Chủ tịch Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ Công nghệ thông tin Việt Nam (VINASA), cho rằng hợp tác Việt Nam – Nhật Bản đang chuyển từ mô hình gia công sang đồng sáng tạo. Thay vì chỉ thực hiện các yêu cầu kỹ thuật, doanh nghiệp hai nước có thể cùng xác định vấn đề, thiết kế giải pháp, nghiên cứu công nghệ và thương mại hóa sản phẩm.
Bộ trưởng Vũ Hải Quân đề xuất bốn hướng hợp tác trọng tâm, gồm hiện đại hóa hệ thống công nghệ lõi, nghiên cứu và phát triển công nghệ chuyên sâu, đào tạo kỹ sư AI và đưa sản phẩm đồng phát triển vào thị trường quốc tế.
Trong lĩnh vực AI, hai bên được khuyến khích xây dựng các giải pháp có khả năng ứng dụng thực tế, đặc biệt trong tự động hóa quy trình, nâng cao năng suất và xử lý dữ liệu doanh nghiệp. Hiệu quả triển khai cần được đánh giá thông qua thời gian tiết kiệm, chất lượng công việc và độ tin cậy của hệ thống.
Đối với công nghệ chuyên sâu, các lĩnh vực như robot, thiết bị bay không người lái và bán dẫn được xác định có tiềm năng hợp tác. Doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học hai nước có thể phối hợp từ khâu thiết kế, thử nghiệm đến phát triển sản phẩm thương mại.
Trong lĩnh vực bán dẫn, hợp tác có thể mở rộng sang thiết kế vi mạch, sản xuất thử và kiểm thử. Các dự án cần xác định rõ mục tiêu, nguồn lực, quyền sở hữu trí tuệ và cơ chế chia sẻ lợi ích giữa các bên.
Bên cạnh đó, việc đào tạo kỹ sư AI được định hướng gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp. Ngoài kỹ năng lập trình, nhân lực công nghệ cần có khả năng phân tích bài toán, thiết kế hệ thống và đánh giá hiệu quả ứng dụng.
Diễn đàn cũng ghi nhận nhiều hoạt động kết nối doanh nghiệp Việt Nam – Nhật Bản, bao gồm các cuộc gặp trực tiếp và ký kết thỏa thuận hợp tác. Những hoạt động này được kỳ vọng thúc đẩy quá trình phát triển sản phẩm chung, giúp doanh nghiệp công nghệ Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Theo: Báo Nhân Dân/VOV
