Hà Linh(Technews) – Ứng dụng công nghệ thực tế ảo (VR), chương trình “Trở về thời khắc thiêng liêng” tái hiện không gian Quảng trường Ba Đình năm 1945, giúp người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, trải nghiệm sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập.
Ngày 10/10, chương trình “Trở về thời khắc thiêng liêng” khai mạc tại Phố Sách Hà Nội (phố 19/12, phường Cửa Nam), nhân dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô và Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026. Chương trình do Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) phối hợp với UBND phường Cửa Nam tổ chức, Báo điện tử VTC News và Trung tâm Văn hóa – Thông tin và Thể thao thực hiện, cùng sự phối hợp của đơn vị cung cấp công nghệ Virtual Park. Thông qua kính thực tế ảo, khách tham quan có thể trở về không gian Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945, chứng kiến thời khắc Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Tái hiện không gian lịch sử bằng công nghệ VR
Điểm nổi bật của chương trình là ứng dụng công nghệ VR 3D để phục dựng không gian lịch sử 360 độ. Thay vì theo dõi những hình ảnh tư liệu trên màn hình thông thường, người tham gia được quan sát, di chuyển và tương tác trong môi trường mô phỏng.
Hệ thống kính VR tạo cảm giác hiện diện trong không gian lịch sử thông qua hình ảnh bao phủ tầm nhìn, thay đổi theo chuyển động đầu của người dùng. Kết hợp với âm thanh và các yếu tố tương tác, công nghệ cho phép người trải nghiệm quan sát bối cảnh từ nhiều góc độ.
Tại không gian được phục dựng, người tham gia có thể quan sát khung cảnh Quảng trường Ba Đình, nghe tiếng vỗ tay, tiếng hô vang của đông đảo quần chúng và lời Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập. Hoạt động giơ tay tuyên thệ cũng được tái hiện, giúp khách tham quan hình dung rõ hơn không khí của sự kiện lịch sử.
Theo nhà báo Dương Quang Tùng, Phó Tổng biên tập Báo điện tử VTC News, quá trình xây dựng sản phẩm đòi hỏi sự phối hợp giữa các chuyên gia lịch sử và đội ngũ kỹ thuật. Nhiều nguồn tư liệu, bao gồm phim, ảnh, bản ghi âm và lời kể, được sử dụng để phục dựng từng chi tiết.
Các yếu tố như màu sắc lá cờ, độ sáng bầu trời, tiếng hô vang, tiếng vỗ tay và chuyển động của phương tiện đều được nghiên cứu, xử lý nhằm tạo nên trải nghiệm sát với bối cảnh lịch sử.
Công nghệ VR 3D cũng giúp mô phỏng cảm nhận về khoảng cách, vị trí của các vật thể và hướng phát ra âm thanh, mang đến khả năng quan sát khác với hình thức xem phim tài liệu truyền thống.
Tuy nhiên, tính chân thực của sản phẩm không chỉ phụ thuộc vào công nghệ hiển thị mà còn nằm ở độ chính xác của dữ liệu đầu vào và phương pháp phục dựng.
Anh Nguyễn Việt Dũng, Giám đốc Công ty TNHH Duplicate, chủ sở hữu mô hình Virtual Park, cho biết mục tiêu quan trọng nhất là tái hiện được không khí của thời khắc lịch sử, đồng thời bảo đảm tính xác thực của tư liệu và tránh những sai lệch trong quá trình tái dựng.
Đưa trải nghiệm lịch sử đến gần thế hệ trẻ
Ra mắt lần đầu tại Hà Nội nhân kỷ niệm 80 năm Quốc khánh năm 2025, dự án “Trở về thời khắc thiêng liêng” đã được giới thiệu tại nhiều địa phương như Quảng Ninh, Nghệ An, TP.HCM và Đà Nẵng.
Trong lần tổ chức tại Phố Sách Hà Nội, chương trình mở cửa từ 8h đến 18h trong hai ngày 10–11/10, với khả năng phục vụ khoảng 20 người mỗi lượt trải nghiệm.
Tại lễ khai mạc, ông Nguyễn Quốc Hoàn, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Cửa Nam, cho biết địa phương và VOV mong muốn thông qua chương trình giúp công chúng hiểu thêm về lịch sử, trân trọng những giá trị truyền thống và tiếp cận di sản bằng các phương thức công nghệ hiện đại.
Chương trình thu hút sự tham gia của học sinh, sinh viên, cựu chiến binh và người dân Thủ đô. Với nhiều người, việc được trực tiếp quan sát không gian lịch sử qua kính VR mang lại cảm nhận khác biệt so với những hình thức tiếp cận tư liệu trước đây.
Ông Nguyễn Văn Vinh, 69 tuổi, cựu chiến binh từng tham gia kháng chiến chống Mỹ, bày tỏ xúc động khi được trải nghiệm không gian tái hiện sự kiện lịch sử bằng hình ảnh và âm thanh.
Đối với thế hệ trẻ, việc sử dụng công nghệ thực tế ảo còn mở ra một hình thức học tập trực quan. Người tham gia không chỉ tiếp nhận thông tin qua văn bản, hình ảnh mà có thể quan sát bối cảnh và tương tác với những chi tiết của sự kiện.
Ngọc Linh, sinh viên năm ba Học viện Báo chí và Tuyên truyền, cho biết trước đây chủ yếu tìm hiểu lịch sử qua sách giáo khoa và phim tư liệu. Khi sử dụng kính VR, nữ sinh có cảm giác như đang hiện diện tại Quảng trường Ba Đình năm 1945, từ đó nhận thấy những hình thức trải nghiệm mới có thể khiến việc học lịch sử hấp dẫn hơn.
Việc sử dụng VR trong tái hiện lịch sử cũng đặt ra yêu cầu về kiểm chứng nội dung. Khả năng mô phỏng không gian, âm thanh và chuyển động càng cao thì việc lựa chọn tư liệu, phân biệt yếu tố lịch sử có căn cứ với chi tiết được phục dựng càng trở nên quan trọng.
Thông qua dự án “Trở về thời khắc thiêng liêng”, công nghệ thực tế ảo được ứng dụng không chỉ để trình diễn hình ảnh 3D mà còn phục vụ hoạt động giáo dục lịch sử và giới thiệu di sản văn hóa. Đây là một hướng tiếp cận kết hợp công nghệ số với các nguồn tư liệu lịch sử, tạo thêm hình thức trải nghiệm bên cạnh sách, bảo tàng và phim tài liệu truyền thống.
Theo: VietnamPlus/TTXVN
